شاید راه های زیادی برای بهبود روحیه و افزایش نشاط و سرگرمی در زندگی وجود داشته باشد. اما قطعاً ورزش کردن یکی از مهمترین آنها است که علاوه بر حال روحی، اوضاع جسمی و سلامت شما را نیز بهتر میکند. با این حال شما برای اینکه بتوانید از طریق فعالیت در رشته های ورزشی، سلامتی خود را بهبود ببخشید و توامان، از آسیب ها نیز مصون بمانید، باید زیر نظر یک مربی ورزشی حرفه ای تمرین کنید. مربی که بتواند تکنیک هایِ درست ورزش کردن را به شما بیاموزد و برنامه تمرینی شما را متناسب با سن، هدف و نیازهایتان طراحی کند. در این صورت است که میتوانید در کوتاهترین زمان ممکن، در مسیرتان پیشرفت کنید و به اهداف ورزشی خود دست یابید. با این وجود نباید فراموش کنید که تنها، یک مربی خوب ( و نه هر شخصی با عنوان مربی ورزشی)، قادر است تا شما را در مسیر دستیابی به نتایجِ دلخواهتان همراهی کند. اما مربی خوب چه کسی است و چه ویژگی هایی دارد؟ برای یافتن پاسخ این سوال و آشنایی با ویژگی های مربی خوب، در ادامه این مطلب از ورزش اپ همراه ما باشید.
مربی ورزشی خوب چه کسی است؟
پیش از اینکه ویژگی های مربی خوب را بررسی کنیم، بد نیست تا با هم، تعریف درستی از مربی ورزشی داشته باشیم. شاید افراد بسیاری را دیده باشید که بدون تخصص و دانش ورزشیِ کافی، در باشگاه های مختلف، تحت عنوان مربی فعالیت میکنند. این در حالی است که مربی ورزشی، فردی مسلط به مهارت های مربیگری است و با استفاده از تجربه ورزشی خود و دانشی که در رشته مورد نظر دارد، تکنیک هایِ درست تمرین کردن را به ورزشکاران میآموزد و به آنها در راستای بهبود توانایی هایشان کمک میکند. به همین منظور نیز باید علاوه بر دانش، توانایی هایی چون رهبری ورزشی، مهارت های ارتباطی و مواردی از این دست را داشته باشد. همچنین یک مربی موفق، باید الهام بخشِ ورزشکاران یا اعضای تیم خود باشد تا بتواند همواره و در هر شرایطی روحیه و انگیزه افراد را برای ادامه دادن، بالا نگه دارد. به این ترتیب ورزشکاران بهترین عملکردشان را از خود نشان میدهد و با کمک مربی، در مسیر موفقیت گام برمیدارند.
در این میان ناگفته نماند مربیان موفقی که همواره به توسعه فردی و بهبود ویژگی های خود میپردازند، میتوانند با توجه به علاقه، تجارب و دانش ورزشی خود، در رشته های مختلف ورزشی نظیر بدنسازی، فوتبال، فیتنس و آمادگی جسمانی فعالیت کرده و حتی به عنوان یک مربی خوب در دنیا مطرح شوند. حال که با اهمیت ویژگی های مربی آشنا شدیم، در ادامه به بررسی ده ویژگی برتر در مربیان حرفه ای خواهیم پرداخت.
1. مربی موفق دارای دانش ورزشی و تخصص در رشته مورد نظر است
همانطور که شما نمیتوانید با تماشای فوتبال در تلویزیون، کارشناس فوتبال شوید، یک مربی ورزشی نیز نمیتواند بدون دانش و تخصص ورزشی به یک مربی موفق تبدیل شود. از این رو مربیان موفق، باید دارای اطلاعات کافی از رشته ای که در آن فعالیت میکنند، بوده و با تمامی تکنیک ها، روش های تمرین و استراتژی های این رشته آشنا باشند.
به طور مثال یک مربی فوتبال باید تاکتیک های دفاعی و روش های حمله را به خوبی بشناسد و اطلاعات خود را در این زمینه به روز نگه دارد. چنین مربی میتواند حتی بازیکنان آسیب دیده را نیز با روش های اصولی تمرین بدهد و به این ترتیب از دور ماندن آنها از میادین ورزشی جلوگیری کند.
2. مربی موفق و حرفه ای توانایی رهبری ورزشی و مدیریت تیم را دارد
مربی که قادر به رهبری و مدیریت یک تیم ورزشی نباشد، قطعاً نمیتواند اعضای آن را هم به موفقیت برساند.
بر این اساس یک مربی موفق باید بتواند تمرینات منظم و منسجمی را برای ورزشکاران خود در نظر گرفته و این برنامه ورزشی را به گونه ای مدیریت کند که همه ورزشکاران، از آن برای رسیدن به هدف خود پیروی کنند. به طور مثال تعیین اهداف کوتاه مدت و بلند مدت برای تیم های ورزشی مختلف توسط مربی، میتواند انگیزه ورزشکاران را برای تمرین بالا ببرد و دستیابی به موفقیت های ورزشی را نیز تسریع کند.
3. یک مربی موفق مهارت های ارتباطی موثر را به خوبی آموخته است
توانایی ارتباط برقرار کردن با افراد مختلف در یک تیم یا باشگاه، به قدری مهم است که شاید بدون آن، عملکرد ورزشی افراد تا میزان قابل توجهی کاهش پیدا کند. بر این اساس یک مربی خوب باید بتواند ارتباط خود را با ورزشکارانش حفظ کرده و منظور خود را به درستی به انها منتقل نماید.
این ویژگی که یکی از کلیدی ترین مهارت های مربیگری حرفه ای نیز به شمار میرود، به مربیان کمک میکند تا در طول جلسات تمرین بتوانند با صحبت کردن با بازیکنان، مشکلاتِ احتمالی را شناسایی کرده و آنها را سریعتر رفع کنند. همینطور تجربه نشان داده، ورزشکاران با مربی که دارای مهارت های ارتباطی است، احساس راحتی بیشتری دارند و میتوانند ساده تر نظرات و پیشنهادات خود را در راستای پیشرفت تیم، با مربی خود مطرح کنند.
4. یک مربی موفق توانایی حل مسئله و تصمیم گیری آنی را دارد
یک جلسه تمرینی ورزشی میتواند با چالش های بسیاری همراه باشد. از این رو یک مربی ورزشی خوب باید بتواند در لحظه تصمیم بگیرد و با حل مسئله یا مشکل پیش رو، ورزشکار را در مسیر درست هدایت کند. به طور مثال یک مربی بسکتبال را در نظر بگیرید که یکی از اعضای کلیدیِ تیم آن، در حین مسابقه دچار مصدومیت شده است. این مربی باید بتواند به سرعت بازیکن جایگزین را شناسایی کرده و حتی با تغییر تاکتیک، روند پیروزی تیم را حفظ و یا مهیا کند.
5. مربی موفق منبع الهامی برای هنرجویان و ورزشکاران است
بیشترِ ورزشکارانی که مربیشان را الگو و منبع الهام خود میدانند، با جان و دل از تصمیمات او پیروی میکنند و اغلب نیز، زودتر به موفقیت میرسند. از این رو یک مربی ورزشی خوب، کسی است که بتوانند با رفتار و کلمات خود، به تیم الهام ببخشد و انگیزه لازم را برای تمرین و پیروزی آنها فراهم کند.
یک مربی ورزشیِ الهام بخش، معمولاً خود نیز تجربه ورزشی موفقی دارد و از آن برای انگیزه بخشیدن به ورزشکارانِ خود استفاده میکند. در این بین فراموش نکنید که یکسان بودن حرف و عملِ مربیان حرفه ای یکی دیگر از عواملی است که موجب الهام بخشیِ بیشتر آنها، در بین ورزشکاران میشود.
6. مربی حرفه ای باید توانایی ساماندهی تمرینات و برنامه های ورزشی را داشته باشد
گاهی سرعت و میزانِ تمرینات، با هدفِ تیم همخوانی ندارد. همین امر نیز موجب میشود تا ورزشکار خسته شود و یا انگیزه لازم برای تمرین کردن را از دست بدهد. بنابراین یک کوچ ورزشیِ خوب (coach)، باید بداند که چطور تمرینات را ساماندهی کند تا فشار را از روی ورزشکار بردارد و او را به بهترین شکل ممکن، برای رسیدن به هدفِ خود آماده کند.
به طور مثال یک مربی فیتنس میتواند با طراحی برنامه های ورزشی هفتگی و تعیین اهداف کوتاه مدت و بلند مدت، به ورزشکار خود کمک کند تا در زمان مناسب و با بهره گیری از توان و قدرت بدنی خود، به نتایج دلخواه دست یابد.
7. منعطف و همراه بودن از ویژگی های مهم یک مربی ورزشی موفق است
در جلسات تمرینی، گاهی همه چیز به شکل متفاوتی رقم میخورد. یک مربی خوب و منعطف در این شرایط میداند که چطور ورق را به نفع خود و تیمش برگرداند.
به طور مثال تمریناتی را تصور کنید که باید در هوای آزاد انجام شود. اگر مربی پلن جایگزینی برای این تمرینات نداشته باشد، بدیهی است که با تغییر وضعیت آب و هوا، جلسه تمرینی قطعاً لغو میشود. این در حالی است که یک مربی منعطف در این شرایط، تمرینات را به داخل سالن منتقل میکند و برای بهره گیری حداکثری از تاثیرات آنها، طراحی جدید و تاکتیک های جایگزینی را در نظر میگیرد.
8. یکی بودن با تیم و همراهی با اعضای آن نشان دهنده حرفه ای بودن مربی ورزشی است
مربیان برتر، کوچ هایی (coach) هستند که همواره خود را یکی از اعضای تیم میدانند. همین همراهی و همکاری نیز موجب میشود تا آنها در شرایطی که تیم در حال شکست است، بتوانند به درستی از بازیکنان خود حمایت کنند. تجربه نشان داده است که گاهی همین حمایت مربیان فوتبال در وقت استراحت بین دو نیمه، موجب این شده است تا تیم، با انگیزه بیشتری مبارزه کند و حتی به پیروزی برسد.
9. مربی ورزشی موفق همیشه به توسعه فردی خود اهمیت می دهد
یک مربی ورزشی خوب، هیچ گاه خود را فردی کامل و بدون عیب و نقص نمیداند. او با رویی گشاده، انتقادات را میپذیرد و همواره در حال توسعه ویژگی های فردی و مهارت های حرفه ای خود است. این فرد همچنین از مهارت های مربیگری خود، برای توسعه ورزشکاران نیز استفاده میکند. یک مربی برتر برای این منظور، روحیات ورزشکار خود را در نظر میگیرد و با ارائه توصیه های فنی، روانشناسی و حتی تغذیه ای لازم، به افراد کمک میکند تا عملکرد ورزشی خود را بهبود ببخشند و با اعتماد به نفس بیشتری در میادین ورزشی حاضر شوند.
10. مربی ورزشی خود قابل احترام و معتمد ورزشکاران است
یکی دیگر از ویژگی های مربی خوب، محترم و معتمد بودن است. برای رسیدن به این منظور، مربی میتواند با عمل به وعده های خود، اعتماد ورزشکاران را جلب کرده و با رفتار و کلمات خود، احترامی را که میبایست بین یک مربی و ورزشکار باشد، ایجاد نماید. به این ترتیب ورزشکاران با احترام به تصمیمات مربی خود عمل میکنند، چرا که به او اعتماد دارند و میدانند پیروی از این تصمیمات میتواند آنها را به موفقیت برساند.
یک مربی حرفه ای چه نقشی در موفقیت ورزشکاران خود دارد؟
حال که ویژگی های مربی خوب را با هم بررسی کردیم، بد نیست نگاهی هم به نقش مربیان برتر در موفقیت ورزشکاران داشته باشیم. همانطور که گفتیم آشنایی مربیان با روحیات ورزشکاران خود، میتواند به انها کمک کند تا نقش یک مشاور را نیز در تیمشان بر عهده بگیرند. بر این اساس مربی، ضمن تمرین دادن ورزشکاران با تکنیک های مناسب، برنامه های مخصوص به هر فرد را نیز با توجه به ویژگی های روحی و روانی او طراحی میکند. این امر به ورزشکاران کمک میکند تا در حین تمرین، از هرگونه فشار اضافه در امان بمانند و بتوانند با آرامش ذهنی بیشتری، بر روی اهداف خود تمرکز کنند. از این رو باید بگوییم که یک مربی ورزشی حرفه ای، به شرط داشتن تمام ویژگی های مربی خوب میتواند، ضمن بالا بردن عملکرد ورزشی اعضای تیم خود، روحیه و انگیزه آنها را نیز بهبود ببخشد و ورزشکاران خود را در مسیر موفقیت یاری کند.
سخن پایانی
در این مطلب از ورزش اپ، به بررسی ده ویژگی یک مربی ورزشی موفق پرداختیم و با اهمیتِ هر یک از این ویژگی ها در موفقیت ورزشکاران آشنا شدیم. با این حال نباید فراموش کنیم که اینها، تنها بخشی از مهمترین ویژگی های یک مربی خوب هستند و مربیان ورزشیِ دلسوز و توانمند، اغلب مهارتهای بیشتری از آنچه که در این مقاله به بررسی آنها پرداختیم، دارند. از این رو اگر قصد دارید، فعالیت در یک رشته ورزشی را تحت نظر یک مربی ورزشی خوب شروع کنید، میتوانید از روش های مختلفی، برای آشنایی با شخصیت و ویژگی های ورزشیِ فرد مورد نظر خود، کمک بگیرید. یکی از این روش ها صحبت کردن با ورزشکاران دیگری است که زیر نظر مربی مورد نظر، فعالیت میکنند. این کار به شما کمک میکند تا دریابید مربی مورد نظرتان چه رفتاری با سایر ورزشکارانِ خود دارد و باقی افراد او و ویژگی هایش را چطور ارزیابی میکنند.
ناگفته نماند بررسی موفقیت های ورزشی تیم یا افراد، تجربه ورزشی مربی و عناوین کسب شده توسط او، تحصیل در رشته های مرتبط و مواردی از این دست نیز میتواند در این زمینه به شما کمک کند. همچنین اگر قبل از ثبت نام، بتوانید صحبتی با مربی مورد نظر خود داشته باشید، معمولاً میتوانید تا حدودی اطلاعات لازم را در مورد چند ویژگی بارز نظیر مهارت های ارتباطی و غیره به دست آورید. در نهایت اگر به شناخت نسبی از فرد رسیدید، بهتر است مربی شخصی خود را انتخاب کنید و بعد از چند جلسه تمرین، در خصوص ادامه دادن یا قطع همکاری با مربیِ انتخاب شده، تصمیم بگیرید.
