تبرئه پرسپولیس با قانون هافبک رئال مادرید!

تیوی بیفوما دوباره کانون توجه رسانه‌ها و اخبار جنجالی قرار گرفته است. مدیران باشگاه خوزستانی، یعنی بهنام ابوالقاسم‌پور و مسئول حقوقی باشگاه، بر استیفای حقوق خود پافشاری می‌کنند و اخیراً از مطالبه خسارت و تقاضای محرومیت پرسپولیس سخن به میان آورده‌اند. به این ترتیب، چالشی که با قرارداد بیفوما و استقلال خوزستان شکل گرفته بود، بار دیگر نام پرسپولیس را به دایره این مناقشه وارد کرده است. ریشه این ادعاها به حکم اتاق حل اختلاف فیفا بازمی‌گردد که پایان همکاری بیفوما را غیرقانونی ارزیابی کرده است. استقلال خوزستان با استناد به همین بخش، پیگیر پرونده است و در این فضا، سازش مالی با پرسپولیس نیز به‌عنوان راهکاری برای ختم این اختلاف پیشنهاد می‌شود. با این وجود، نکته‌ای که اغلب نادیده گرفته می‌شود، فاصله میان حکم فیفا درباره جدایی بازیکن و ادعای مسئولیت تیم تازه اوست. پرسپولیس در این حکم به پرداخت جریمه محکوم نشده و هیچ دستوری مبنی بر محرومیت نقل‌وانتقالاتی این باشگاه صادر نگشته است. بنابراین، استقلال خوزستان نمی‌تواند صرفاً با تکیه بر غیرموجه بودن جدایی بیفوما، سرخ‌پوشان را بدهکار بداند یا توافق مالی را تنها راه پیشگیری از محرومیت این باشگاه تلقی کند. برای درک درست ماجرا، باید تمامی ابعاد رأی را در کنار هم سنجید. فیفا در این پرونده چه کسی را محکوم به پرداخت وجه کرده است؟ تصمیم اتخاذ شده در تاریخ دوم بهمن ۱۴۰۴، در بخش مالی به نفع بیفوما صادر شده است. اتاق حل اختلاف فیفا، استقلال خوزستان را به پرداخت مجموعاً ۸۶ هزار و ۸۴۰ دلار و ۶۸ سنت به همراه سود متعلقه محکوم کرده است. این مبلغ از دو بخش تشکیل شده و هیچ‌کدام ارتباطی با بدهی پرسپولیس به استقلال خوزستان ندارد. بخش اول معادل ۵۵ هزار و ۸۴۰ دلار و ۶۸ سنت بابت دستمزد متناسب با مدت حضور بیفوما تا زمان عقد قرارداد با پرسپولیس است. بخش دوم نیز مربوط به پاداش ۳۱ هزار دلاری است که مهاجم کنگویی از تیم پیشین خود مطالبه کرده و فیفا با آن موافقت نموده است. از این رو، حکمی که اکنون دستاویزی برای ادعای استقلال خوزستان شده، هم‌زمان حاوی محکومیت مالی خود این باشگاه است. رد شدن دلیل بیفوما برای فسخ قرارداد، موجب از بین رفتن مطالبات پیشین او نشده است. فیفا این دو مسئله را به تفکیک بررسی و درباره هرکدام اظهارنظر کرده است.

ماجرای پاداش ۳۱ هزار دلاری و عدم ارائه لایحه دفاعی چه بود؟ یکی از نکات برجسته رأی، به پاداش قرارداد بیفوما بازمی‌گردد. ابهاماتی در مفاد قرارداد پیرامون نحوه محاسبه این پاداش وجود داشت و بازیکن معتقد بود که باید معادل ۱۰ درصد از قرارداد ۳۱۰ هزار دلاری سال اول خود را دریافت کند. اتاق حل اختلاف پس از بررسی اسناد، این تفسیر را پذیرفت و پاداش او را ۳۱ هزار دلار تعیین کرد. در این بخش، رویکرد استقلال خوزستان در روند دادرسی نیز حائز اهمیت است. باشگاه در پاسخ به شکایت بیفوما هیچ لایحه دفاعیه‌ای به فیفا نفرستاده بود و در نتیجه، هیچ توضیحی از سوی آن‌ها درباره برداشت بازیکن از بند پاداش در پرونده ثبت نشد. استقلال خوزستان این فرصت را داشت تا تفسیر و مدارک خود را ارائه دهد، اما از آن بهره‌ای نبرد. فیفا بر مبنای مستندات موجود تصمیم گرفت و درخواست بازیکن را پذیرفت. این بخش از ماجرا، در کنار اصرار امروز مدیران باشگاه بر صیانت از حقوق استقلال خوزستان، قابل تأمل است.

اگر بیفوما طلبکار بود، پس چرا جدایی‌اش غیرموجه شناخته شد؟ ریشه مشکل بیفوما در این بخش به توالی زمانی اقدامات او بازمی‌گردد. بر اساس جزئیات حکم، او در تاریخ هفتم اردیبهشت ۱۴۰۴ (۲۷ آوریل ۲۰۲۵) با پرسپولیس قرارداد بسته بود؛ این در حالی است که اخطاریه مطالبه طلب خود را در دوم خرداد همان سال (۲۳ مه) برای استقلال خوزستان ارسال کرده بود. قسط ۷۸ هزار دلاری مورد ادعای بازیکن نیز در اول خرداد، یعنی یک روز پیش از فرستادن اخطار، سررسید شده بود. بدین ترتیب، امضای قرارداد جدید پیش از موعد سررسید این قسط و پیش از اخطاری صورت گرفته بود که قرار بود به استقلال خوزستان فرصت تسویه بدهد. از منظر اتاق حل اختلاف، بیفوما پیش از طی کردن این رویه، عملاً به تعهدات خود پایان داده بود و به همین دلیل، استدلال وی برای موجه بودن فسخ رد شد. با این وجود، تصمیم پیرامون نحوه جدایی بازیکن، مانعی برای پیگیری دستمزد و پاداش معوقه او نبود. به همین دلیل، در یک رأی واحد، هم فسخ قرارداد غیرقانونی اعلام شد و هم استقلال خوزستان به پرداخت مطالبات بازیکن محکوم گردید.

آیا استقلال خوزستان می‌تواند از خود بیفوما غرامت بگیرد؟ غیرموجه شناخته شدن فسخ می‌تواند پایه‌ای برای مطالبه خسارت توسط استقلال خوزستان باشد. باشگاه سابق حق دارد به استناد نقض تعهدات، درخواست خود را مطرح نموده و از مرجع رسیدگی‌کننده تقاضای تعیین تکلیف درباره مسئولیت مالی بیفوما را داشته باشد. رأی مذکور ذاتاً مانع چنین پیگیری‌هایی نیست. با این حال، میان داشتن مبنایی برای طرح دعوا و در اختیار داشتن حکم قطعی دریافت غرامت تفاوت وجود دارد. در رأی یاد شده، صرف غیرقانونی بودن فسخ، میزان خسارت استقلال خوزستان را مشخص نکرده است. برای تعیین مبلغی که بازیکن باید بپردازد، بررسی درخواست باشگاه و مفاد قرارداد الزامی است. مسئله محرومیت ورزشی بیفوما نیز از همین روال تبعیت می‌کند. نمی‌توان صرفاً با استناد به نظر فیفا درباره ناموجه بودن فسخ، به حکم قطعی محرومیت بازیکن رسید. میزان خسارت و تبعات احتمالی جدایی او باید در رسیدگی‌های تخصصی مشخص گردد. بنابراین، حتی در خصوص شخص بیفوما نیز نباید خواسته‌های استقلال خوزستان را به جای حکم نایی نشاند.

چرا این مناقشه پرسپولیس را درگیر پرداخت غرامت نمی‌کند؟ هسته اصلی ماجرا برای پرسپولیس همین‌جا شکل می‌گیرد. حتی اگر استقلال خوزستان بتواند در دعوایی جداگانه، بیفوما را به پرداخت خسارت محکوم کند، آن رقم به‌خودی‌خود به بدهی باشگاه جدید او تبدیل نخواهد شد. مسئولیت احتمالی پرسپولیس باید بر مبنای میزان دخالت این باشگاه در اتفاقات منجر به نقض قرارداد تحلیل شود. قوانین بازنگری‌شده فیفا، صرف جذب بازیکنی را که قرارداد قبلی‌اش به شکل غیرموجه فسخ شده، برای مقصر شناختن باشگاه جدید کافی نمی‌داند. جهت مطالبه خسارت از تیم جدید، باید اثبات شود که آن باشگاه، بازیکن را به نقض قرارداد ترغیب کرده است. در نتیجه، استقلال خوزستان برای پیش بردن ادعای خود علیه پرسپولیس، به مستنداتی پیرامون عملکرد این باشگاه نیاز دارد. تکرار مکرر این نکته که بیفوما حق فسخ نداشته، تنها پاسخگوی بخش مربوط به بازیکن است و از این گزاره نمی‌توان نتیجه گرفت که پرسپولیس نیز ملزم به پرداخت خسارت یا تحمل محرومیت نقل‌وانتقالاتی است.

پرونده لاسانا دیارا چه ارتباطی با این ماجرا دارد؟ نام لاسانا دیارا از آن جهت به میان می‌آید که رأی دادگاه دادگستری اتحادیه اروپا در پرونده او، چارچوب‌های پیشین مسئولیت باشگاه جدید را با چالش جدی روبه‌رو ساخت. در پی آن، فیفا مقررات خود را پیرامون پیامدهای نقض قرارداد، مطالبه خسارت و مسئولیت تیم جدید اصلاح نمود. نتیجه مرتبط با پرونده بیفوما این است که مسئولیت باشگاه جدید را نمی‌توان صرفاً به واسطه امضای قرارداد با بازیکن، از پیش قطعی فرض کرد. بررسی شرایط هر پرونده و اثبات نقش تیم جدید در تحریک بازیکن به فسخ، اهمیتی کلیدی یافته است. این تحول هم در حوزه مسئولیت مالی و هم در درخواست مجازات ورزشی باشگاه جدید تاثیرگذار است. البته رأی دادگاه اروپا را نباید به معنای صدور حکمی واحد و الزام‌آور برای تمامی پرونده‌ها در همه مراجع دانست؛ آنچه در اینجا اهمیت دارد، اصلاحات بعدی خود فیفاست. لذا بحث فراتر از استناد به یک پرونده مشهور اروپایی است و ناظر بر قوانینی است که برای سنجش مسئولیت باشگاه جدید دگرگون شده‌اند.

آیا امضای قرارداد پیش از ارسال اخطار، نقش پرسپولیس را اثبات می‌کند؟ تاریخ امضای قرارداد بیفوما با پرسپولیس از ارکان مهم پرونده است و نمی‌توان آن را نادیده انگاشت. همین فاکتور در ارزیابی ادعای بازیکن پیرامون دلیل فسخ مؤثر بوده است. با این وجود، نتیجه‌ای که از این تاریخ پیرامون اقدام بیفوما حاصل می‌شود، لزوماً تسری به رفتار پرسپولیس ندارد. اینکه بازیکن پیش از فرستادن اخطاریه با تیم دیگری توافق کرده، به تنهایی گواه آن نیست که باشگاه جدید او را به نقض قرارداد ترغیب نموده است. برای اثبات این ادعا، بررسی شواهد مرتبط با عملکرد پرسپولیس الزامی است. صرف وجود قرارداد جدید، جایگزین مدارک لازم برای احراز چنین نقشی نمی‌شود. بنابراین، استقلال خوزستان نمی‌تواند تاریخ قرارداد پرسپولیس و نظر فیفا درباره فسخ بیفوما را کنار هم گذاشته و محکومیت سرخ‌پوشان را نتیجه قطعی پرونده اعلام کند. این ترتیب زمانی در رسیدگی‌ها مد نظر قرار می‌گیرد، اما مسئولیت پرسپولیس همچنان نیازمند ادله اثباتی است.

آیا پرسپولیس برای گریز از محرومیت، ناچار به توافق مالی است؟ با توجه به رأی صادر شده، چنین الزامی برای پرسپولیس ایجاد نشده است. استقلال خوزستان توانایی پیگیری ادعای خود را دارد و دو باشگاه نیز می‌توانند پیرامون اختلاف موجود به گفتگو بنشینند، اما تقاضای سازش مالی را نباید به عنوان تسویه بدهی‌ای تلقی کرد که از پیش برای پرسپولیس تعیین شده است. اگر هدف این باشد که پرسپولیس برای پیشگیری از شکایات احتمالی پولی بپردازد، مبنای آن مطالبه نیز باید شفاف باشد. باشگاه خوزستانی باید تبیین کند که مسئولیت پرسپولیس را بر چه اساسی مطرح می‌کند و چه مستنداتی برای اثبات نقش این باشگاه در نقض قرارداد در دست دارد. قابلیت ثبت شکایت، تضمینی برای پیروزی در آن نیست. درخواست غرامت یا محرومیت نیز تا زمانی که بررسی و تصویب نشده، حکمی قابل اجرا علیه پرسپولیس به شمار نمی‌رود. بر همین اساس، رأی مربوط به فسخ بیفوما به تنهایی پرسپولیس را در موقعیتی قرار نمی‌دهد که برای رهایی از یک محکومیت فرضی، ناچار به پرداخت وجه به استقلال خوزستان باشد.

سرنوشت نهایی پرونده روشن شده است؟ بر اساس اطلاعات موجود، رأی مذکور کماکان در مرحله تجدیدنظر در دادگاه عالی ورزش مطرح است و رأی قطعی صادر نشده است. این وضعیت نیز باید در روایت پرونده مد نظر قرار گیرد و تصمیم فعلی نباید به عنوان پایان تمامی مراحل دادرسی جلوه داده شود. تا اینجای کار، استقلال خوزستان مجاز است از بخش مربوط به غیرموجه بودن فسخ برای پیگیری اختلافاتش با بیفوما بهره ببرد. اما برای رسیدن از این اختلاف به محکومیت پرسپولیس، لازم است ادعاهای خود درباره نقش این باشگاه را به اثبات برساند. رأی کنونی چنین مسئولیتی را متوجه سرخ‌پوشان نکرده و صرف استناد به آن، مجوزی برای دریافت غرامت از پرسپولیس یا محروم کردن این باشگاه نخواهد بود.